<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE article PUBLIC "-//NLM//DTD JATS (Z39.96) Journal Publishing DTD v1.3 20210610//EN" "JATS-journalpublishing1-3.dtd">
<article article-type="research-article" dtd-version="1.3" xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xml:lang="ru"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">univhum</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="ru">Universum Humanitarium</journal-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Universum Humanitarium</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn pub-type="ppub">2499-9997</issn><issn pub-type="epub">2713-1165</issn><publisher><publisher-name>Новосибирский государственный университет</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="doi">10.25205/2499-9997-2021-1-41-59</article-id><article-id custom-type="elpub" pub-id-type="custom">univhum-29</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="heading"><subject>Research Article</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="section-heading" xml:lang="ru"><subject>Тема номера: «Древнетюркский мир: история и культура»</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title>Подводные памятники Абшерона и роль Хазара (Каспия) в определении возраста Баку</article-title><trans-title-group xml:lang="en"><trans-title>Underwater monuments of Absheron and the role of Khazar (Kaspia) in determining age Baku</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author" corresp="yes"><name-alternatives><name name-style="eastern" xml:lang="ru"><surname>Ибрагимов</surname><given-names>К. Ф.</given-names></name><name name-style="western" xml:lang="en"><surname>Ibrgaimov</surname><given-names>K. F.</given-names></name></name-alternatives><bio xml:lang="ru"><p>AZ1000, Баку</p></bio><bio xml:lang="en"><p>AZ1000, Baku</p></bio><xref ref-type="aff" rid="aff-1"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff-1"><aff xml:lang="ru"><institution>Администрация Государственного историко-архитектурного заповедника «Ичеришехер»</institution><country>Азербайджан</country></aff><aff xml:lang="en"><institution>Administration of the State Historical and Architectural Reserve "Icherisheher"</institution><country>Azerbaijan</country></aff></aff-alternatives><pub-date pub-type="collection"><year>2021</year></pub-date><pub-date pub-type="epub"><day>13</day><month>07</month><year>2021</year></pub-date><volume>0</volume><issue>1</issue><fpage>41</fpage><lpage>59</lpage><permissions><copyright-statement>Copyright &amp;#x00A9; Ибрагимов К.Ф., 2021</copyright-statement><copyright-year>2021</copyright-year><copyright-holder xml:lang="ru">Ибрагимов К.Ф.</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="en">Ibrgaimov K.F.</copyright-holder><license xml:lang="ru" license-type="creative-commons-attribution" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" xlink:type="simple"><license-p>Данная работа распространяется под лицензией Creative Commons Attribution 4.0.</license-p></license><license xml:lang="en" license-type="creative-commons-attribution" xlink:href="https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/" xlink:type="simple"><license-p>This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 License.</license-p></license></permissions><self-uri xlink:href="https://www.universum-humanitarium.ru/jour/article/view/29">https://www.universum-humanitarium.ru/jour/article/view/29</self-uri><abstract><p>Смена трансгрессий и регрессий Каспия приводила к тому, что эти следы попеременно оказывались то на морском дне, то на суше. И, конечно, эти следы прошлого надо искать на тех глубинах, которые временами становились сушей. Выявление этих памятников дает ценный материал по истории народов, населявших этот водный бассейн, отражая жизнь моря за многие тысячелетия и века, а затонувшие суда и их такелаж позволяют пролить свет на вопросы древнего мореплавания на Каспии.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="en"><p>The alternation of transgressions and regressions of the Caspian Sea led to the fact that these tracks were alternately found on the seabed, then on land. And, of course, these traces of the past must be looked for at those depths that at times became dry land. The identification of these monuments provides valuable material on the history of the peoples who inhabited this water basin, reflecting the life of the sea for many millennia and centuries, and sunken ships and their rigging allow shedding light on the issues of ancient navigation in the Caspian.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>Абшерон</kwd><kwd>Ичеришехер</kwd><kwd>Хазар</kwd><kwd>Каспий</kwd><kwd>подводные памятники</kwd><kwd>археологические раскопки</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="en"><kwd>Absheron</kwd><kwd>Icherisheher</kwd><kwd>Khazar</kwd><kwd>Caspian</kwd><kwd>underwater monuments</kwd><kwd>archaeological excavations</kwd></kwd-group></article-meta></front><back><ref-list><title>References</title><ref id="cit1"><label>1</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Алиев Ш. Административные карты территории Азербайджана и их изменения за период 1813–1970 гг. (исторический обзор и анализ карт Каспийского моря до начала XIX в.): Сб. статей. Баку, 2007.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Алиев Ш. Административные карты территории Азербайджана и их изменения за период 1813–1970 гг. (исторический обзор и анализ карт Каспийского моря до начала XIX в.): Сб. статей. Баку, 2007.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit2"><label>2</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Джафарзаде И.М. Археологические раскопки 1946 г. в Бакинской бухте // Изв. АН Азерб. ССР. № 7. Баку, 1947. C. 9–11.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Джафарзаде И.М. Археологические раскопки 1946 г. в Бакинской бухте // Изв. АН Азерб. ССР. № 7. Баку, 1947. C. 9–11.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit3"><label>3</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Ибрагимов К.Ф. Гидроархеологические памятники Каспийского моря и Баку. Баку: 2008. C. 137–138.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Ибрагимов К.Ф. Гидроархеологические памятники Каспийского моря и Баку. Баку: 2008. C. 137–138.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit4"><label>4</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Исмизаде О.Ш. Крепостное сооружение в Бакинской бухте // Сов. археология. 1966. № 1. C. 277–285.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Исмизаде О.Ш. Крепостное сооружение в Бакинской бухте // Сов. археология. 1966. № 1. C. 277–285.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit5"><label>5</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Исмизаде О.Ш, Джидди Д.А. Новые данные о двух средневековых крепостных сооружениях города Баку // Докл. АН Азерб. ССР. 1965. Т. XXI. № 12. С. 66–71.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Исмизаде О.Ш, Джидди Д.А. Новые данные о двух средневековых крепостных сооружениях города Баку // Докл. АН Азерб. ССР. 1965. Т. XXI. № 12. С. 66–71.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit6"><label>6</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Исмизаде О.Ш. Археологические раскопки 1969 г. в Баил Гесри // Изв. АН Азерб. ССР (Баиловский замок). 1971. № 2. С. 69–71.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Исмизаде О.Ш. Археологические раскопки 1969 г. в Баил Гесри // Изв. АН Азерб. ССР (Баиловский замок). 1971. № 2. С. 69–71.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit7"><label>7</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В.А. Подводная экспедиция на городище Бяндован // Археол. открытия 1975 г. М., 1976. С. 501–502.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В.А. Подводная экспедиция на городище Бяндован // Археол. открытия 1975 г. М., 1976. С. 501–502.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit8"><label>8</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В. Апшеронский порт Бильгя на международных морских торговых путях Каспия // Роль Баку в международных многосторонних взаимосвязях Азербайджана: Сб. материалов III Бакинского междунар. симп. Баку: Элм, 1997. С. 134–137.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В. Апшеронский порт Бильгя на международных морских торговых путях Каспия // Роль Баку в международных многосторонних взаимосвязях Азербайджана: Сб. материалов III Бакинского междунар. симп. Баку: Элм, 1997. С. 134–137.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit9"><label>9</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В.А., Велиев С.С. Периодичность изменения уровня Каспийского моря в историческое время // Докл. АН Азерб. 1997. № 1. С. 112–115.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В.А., Велиев С.С. Периодичность изменения уровня Каспийского моря в историческое время // Докл. АН Азерб. 1997. № 1. С. 112–115.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit10"><label>10</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачиде В.А. Скульптурное изваяние малой формы с острова Санги Мугань // Археология и этнография Кавказа: Междунар. науч. конф. Б.м., 2000. С. 136–137.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачиде В.А. Скульптурное изваяние малой формы с острова Санги Мугань // Археология и этнография Кавказа: Междунар. науч. конф. Б.м., 2000. С. 136–137.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit11"><label>11</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе B. Изобразительное искусство средневековых керамистов Азербайджана (по материалам городища Бяндован I) // Jurn. Azərbaycan arxeologiyası. 2000. № 1–2. S. 30–34.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе B. Изобразительное искусство средневековых керамистов Азербайджана (по материалам городища Бяндован I) // Jurn. Azərbaycan arxeologiyası. 2000. № 1–2. S. 30–34.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit12"><label>12</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе B. Подводные археологические исследования Музея Истории Азербайджана (к 30-летию начала работ) // Azərbaycan tarixi muzeyi-80. Bakı, 2001. S. 50–57.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе B. Подводные археологические исследования Музея Истории Азербайджана (к 30-летию начала работ) // Azərbaycan tarixi muzeyi-80. Bakı, 2001. S. 50–57.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit13"><label>13</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В.А. Подводно-археологические работы в акватории Апшеронского архипелага и у мыса Гюргян // Azərbaycan arxeologiyası və etnoqrafiyası. Bakı, 2003. S. 143–147.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В.А. Подводно-археологические работы в акватории Апшеронского архипелага и у мыса Гюргян // Azərbaycan arxeologiyası və etnoqrafiyası. Bakı, 2003. S. 143–147.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit14"><label>14</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе B. Гончарное производство на городищах Бяндован I, Бяндован II (Печи и производственный брак) // 2003–2004-cü illərdə aparılmış arxeoloji və etnoqrafın tədqiqatların yekunlarına həsr olunmuş elmi sessiyanın materialları. Bakı, 2005. S. 92–103.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе B. Гончарное производство на городищах Бяндован I, Бяндован II (Печи и производственный брак) // 2003–2004-cü illərdə aparılmış arxeoloji və etnoqrafın tədqiqatların yekunlarına həsr olunmuş elmi sessiyanın materialları. Bakı, 2005. S. 92–103.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit15"><label>15</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В.А. «Баил Гесри» – средневековый памятник в Бакинской бухте // Azərbaycan antik və orta əsr arxeologiyası problemləri. Bakı, 2006. S. 133–136.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В.А. «Баил Гесри» – средневековый памятник в Бакинской бухте // Azərbaycan antik və orta əsr arxeologiyası problemləri. Bakı, 2006. S. 133–136.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit16"><label>16</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Квачидзе В.А., Велиев С.С. Периодичность изменения уровня Каспийского моря в историческое время // Докл. АН Азерб. 1997. Т. LIII. № 1.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Квачидзе В.А., Велиев С.С. Периодичность изменения уровня Каспийского моря в историческое время // Докл. АН Азерб. 1997. Т. LIII. № 1.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit17"><label>17</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Мамедов А.В. Велиев С.С. Колебания уровня Каспийского моря в историческое время // Изв. АН Азерб. ССР. 1980. № 5. С. 33–38.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Мамедов А.В. Велиев С.С. Колебания уровня Каспийского моря в историческое время // Изв. АН Азерб. ССР. 1980. № 5. С. 33–38.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit18"><label>18</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Нейматова М.С. Корпус эпиграфических памятников Азербайджана. Баку, 1991. Т. 1.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Нейматова М.С. Корпус эпиграфических памятников Азербайджана. Баку, 1991. Т. 1.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit19"><label>19</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Пахомов Е.А. Обследование развалин крепости в Бакинской бухте // Изв. Аз. ФАН СССР. 1940. № 6. С. 116–119.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Пахомов Е.А. Обследование развалин крепости в Бакинской бухте // Изв. Аз. ФАН СССР. 1940. № 6. С. 116–119.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit20"><label>20</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Саймонов Ф.И. Описание Каспийского моря. 1763 г. (Р – 1440. Библиотека НАНА). СПб, при Императорской Академии наук, 1763. 380 с.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Саймонов Ф.И. Описание Каспийского моря. 1763 г. (Р – 1440. Библиотека НАНА). СПб, при Императорской Академии наук, 1763. 380 с.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit21"><label>21</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Fərhadoğlu K. Bakı İçərişəhər. (Tarixi-arxeoloji tədqiqat) II c., Bakı: Şərq-qərb, 2006.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Fərhadoğlu K. Bakı İçərişəhər. (Tarixi-arxeoloji tədqiqat) II c., Bakı: Şərq-qərb, 2006.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit22"><label>22</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Nəsirova S.Ə. Bayıl qəsri. Bakı: İşıq, 1977. 22 s.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Nəsirova S.Ə. Bayıl qəsri. Bakı: İşıq, 1977. 22 s.</mixed-citation></citation-alternatives></ref><ref id="cit23"><label>23</label><citation-alternatives><mixed-citation xml:lang="ru">Nəsirova S.Ə. Səbailin sirri // Azərbaycan arxeologiyası jurn. № 1–2. Bakı: Xəzər Universiteti, 1999. S. 14–18.</mixed-citation><mixed-citation xml:lang="en">Nəsirova S.Ə. Səbailin sirri // Azərbaycan arxeologiyası jurn. № 1–2. Bakı: Xəzər Universiteti, 1999. S. 14–18.</mixed-citation></citation-alternatives></ref></ref-list><fn-group><fn fn-type="conflict"><p>The authors declare that there are no conflicts of interest present.</p></fn></fn-group></back></article>
